ინსულტის ცენტრის შესახებ

2019 წლის1 ოქტომბრიდან ინგოროყვას საუნივერსიტეტო კლინიკაში გაიხსნა ინსულტის ცენტრი
და უკვე ასობით პაციენტს გაეწია სრულფასოვანი, მაღალი ხარისხის სამედიცინო
მომსახურეობა. გამოცდილი და მაღალკვალიფიციური მულტიდისციპლინარული გუნდის მიერ
ოპტიმალურად სწრაფად, პირველივე წუთებში ხდება ინსულტის ზუსტი დიაგნოსტიკა და
მკურნალიბის სწორი ტაქტიკის შერჩევა, რაც უსათუოდ ისახება დაავადების გამოსავალზე –
მცირდება ინსულტის შემდეგომი ინვალიდიზაცია და უმჯობესდება ცხოვრების ხარისხი.


ინსულტი
თავის ტვინში სისხლის მიმოქცევის მწვავე მოშლა. ინსულტი შეიძლება გამოწვეული იყოს
ტვინის მკვებავი ამა თუ იმ სისხლძარღვის (სისხლძარღვების) დახშობით (იშემია), ან
გაგლეჯით (სისხლჩაქცევა). განასხვავებენ ინსულტის 2 სახეს: იშემიურს, რომელიც
განპირობებულია სისხლძარღვის დახშობით. ჰემორაგიულს – სისხლჩაქცევა,
რომელიც გამოწვეულია სისხლძარღვის გაგლეჯითა და სისხლჩაქცევით.
იშემიური ინსულტის მკურნალოის თანამედროვე მეთოდები რომელიც დანერგილია ჩვენს
ინსულტის ცენტრში:


სისტემური თრომბოლიზისი – მწვავე იშემიური ინსულტის დროს ყოველი წუთი ძალიან ღირებულია,
რადგან 1 წუთში 2 მილიონამდე თავის ტვინის უჯრედი(ნეირონი) კვდება, სწორედ ამიტომ, რაც შეიძლება სწრაფად
უნდა მოხდეს პაციენტის გადაყვანა უახლოეს ინსულტის ცენტრში, სადაც შესაძლებელია ჩატარდეს სისტემური
თრომბოლიზისი – რეპერფუზიული თერაპია, იგი იშემიერი ინსულტის ერთერთი მთავარი მკურნალობის
მეთოდია. თერაპიული ფანჯარა კი მხოლოდ 4.5 საათია. როცა სპეციალური მედიკამენტის (ქსოვილოვანი
პლაზმინოგენის აქტივატორის-ალტეპლაზას) ინტრავენურად შეყვანის შემდეგ სისხლძარღვის დამხშობი
თრომბული მასა (კოლტი) იშლება, შედეგად კი ხდება თავის ტვინის სისხლის მიმოქცევის სწრაფი აღდგენა.
ჩვენმა ინსულტის გუნდმა დღემდე არაერთი წარმატებული თრომბოლიზისური თერაპია ჩაატარა
გართულებების გარეშე.


მექანიკური თრომბექტომია – თრომბექსტრაქცია (მინიმალურ
ინვაზიური ჩარევით სისხლის კოლტის/თრომბის გამოტანა,
ენდოვასკულური მიდგომით ბარძაყის არტერიიდან) შესაძლებელია
ჩატარდეს ინსულტის დაწყებიდან 16 საათამდე. ეს მეთოდი ძირითადად
გამოიყენება დიდი კალიბრის სისხლძარღვების მწვავე დახშობის
(ოკლუზიის) დროს, ეს ჩარევა ტარდება როცა რეპერფუზიის
მისაღწევად მხოლოდ თრომბოლიზისური თერაპია არ არის საკმარისი
(ან როცა ინტრავენური თრომბოლიზისური თერაპია უკუნაჩვენებია).

ინტრაცერებრული სისხლჩაქცევები ვითარდება ორი მექანიზმით:
არტერიული ჰიპერტენზიის შედეგად შეცვლილი სისხლძარღვის გასკდომის გამო და
წვრილი სისხლძარღვების კედლის განვლადობის მომატებით . თავის ტვინში სისხლჩაქცევა
უპირატესად სისხლძარღვის გასკდომის გამოვითარდება ჰემატომის ტიპით -85%ში, ხოლო
დიაპედეზის მექანიზმით -15%. შემთხვევათა 70-85%- ში სისხლჩაქცევა პენეტრაციას
განიცდის პარკუჭოვან სისტემაში.


ლოკალიზაციის მიხედვით განასხვავებენ:

  • ინტრაცერებრული სისხლჩაქცევა (სისხლჩაქცევა ჰემისფეროებში)
  • სუბარაქნოიდული სისხლჩაქცევა
  • სუბარაქნოიდული სისხლჩაქცევის ხშირ მიზეზს წარმოადგენს სისხლძარღვთა ანომალიები
  • სისხლძარღვთა ანევრიზმა
  • არტერიულ-ვენური მალფორმაცია AVM


ინსულტის ნიშნები: ჰემიპარეზი, ჰემიანესთეზია, მეტყველების მოშლა,
მხედველობის დარღვევა, კოორდინაციის დარღვევა, თავბრუსხვევა, ცნობიერების დარღვევა.
ჩვენს დეპარტამენტში წარმატებით ხდება როგორც მედიკამენტოზური და ასევე
ქირურგიული მკურნალობა.


ქირურგიული მკურნალობა: ინტრაცერებრული ჰემორაგია (კტ-მონაცემებით), საჭიროებს
ოპერაციულ ჩარევას -ჰემატომის ევაკუაციას. ანევრიზმის შემთხვევაში: ანევრიზმის
კლიპირება ღია წესით, ენდოვასკულარული დახურვა მიკროსპირალების საშ. AVM-ის
შემთხვევაში ღია წესით რადიკალური ამოკვეთა AVM, ენდოვასკულარული დახურვა,
მწვავე ოკლუზიური ჰიდროცეფალიის შემთხვევაში საჭიროა ვენტრიკულოსტომია
ვენტრიკულური დრენაჟის დაყენება ან შუნტირება. კაროტიდული ენდარტერექტომია (ღია
წესით სისხლძარღვიდან ათეროსკლეროზული ბალთის და თრომბული მასის ამოღება).
ექსტრა-ინტრაკრანიალური მიკრო ანასტომოზების დადებება კაროტიდული
ანგიოპლატიკა, რენტგენოვასკულარული გაფართოვება (დილატაცია) და კაროტიდული
არტერიის სტენტირება.